De exotische schoonheid van de flamingobloem
De anthurium is een opvallende tropische plant met glanzende bladeren en kleurrijke, lang houdbare schutbladeren. Vooral de rode flamingobloem is bekend als kamerplant, maar binnen het geslacht Anthurium bestaat veel meer variatie. Sommige soorten worden gekweekt vanwege hun spectaculaire bladeren, terwijl andere juist bekendstaan om hun opvallende bloei.
Wat is een anthurium?
De anthurium behoort tot het geslacht Anthurium en de aronskelkfamilie, de Araceae. Het geslacht komt van nature voor in tropische gebieden van Midden- en Zuid-Amerika en omvat een grote verscheidenheid aan planten.
Veel anthuriums groeien in vochtige bossen. Sommige soorten groeien op de bosbodem, terwijl andere als epifyt op bomen leven of klimmend groeien. Daardoor kunnen de planten onderling sterk verschillen in vorm en grootte.
De bekendste kameranthurium is Anthurium andraeanum en de daaruit ontstane cultivars en groepen. Deze planten staan bekend om hun glanzende, hartvormige schutbladeren in onder andere rood, roze en wit.
De naam Anthurium is afgeleid van Griekse woorden die verwijzen naar een bloem en een staart. Daarmee wordt waarschijnlijk verwezen naar de opvallende kolf die uit het schutblad steekt.
Kenmerken van de anthurium
Een anthurium is vooral herkenbaar aan de combinatie van stevige bladeren en een opvallende bloeiwijze.
De belangrijkste kenmerken zijn:
- Schutblad: het opvallende gekleurde deel dat eruitziet als een bloemblad, maar botanisch een schutblad is.
- Kolf: de rechtopstaande of soms gebogen aar in het midden van het schutblad.
- Kleine bloemen: op de kolf zitten zeer veel kleine afzonderlijke bloemen dicht bij elkaar.
- Bladeren: meestal glanzend en leerachtig, maar de vorm verschilt sterk per soort.
- Groeivorm: afhankelijk van de soort compact, rozetvormig, klimmend of epifytisch.
- Wortels: sommige soorten vormen luchtwortels waarmee ze zich in hun natuurlijke omgeving kunnen vastzetten.
- Blijvend groen: veel gekweekte anthuriums zijn groenblijvend.
Bij de klassieke flamingobloem is het schutblad vaak hartvormig en glanzend. Bij andere soorten kan het schutblad juist langwerpig, smaller of minder opvallend zijn.
Welke soorten anthurium zijn er?
Het geslacht Anthurium is zeer omvangrijk. Voor liefhebbers en kamerplanten zijn vooral verschillende soorten en cultivargroepen interessant.
- Anthurium andraeanum: de klassieke flamingobloem met grote, glanzende schutbladeren.
- Anthurium scherzerianum: herkenbaar aan de vaak gedraaide of gekrulde kolf en kleurrijke schutbladeren.
- Anthurium crystallinum: vooral geliefd vanwege de grote bladeren met opvallende lichte nerven.
- Anthurium clarinervium: een populaire blad-anthurium met hartvormige bladeren en contrasterende nerven.
- Anthurium magnificum: een soort met grote, sterk generfde bladeren.
- Anthurium veitchii: bekend om de zeer lange, hangende bladeren.
Daarnaast bestaan er talloze hybriden en cultivars. Bij de sieranthurium zijn vooral verschillen in bloemkleur, grootte, bladvorm, groeivorm en houdbaarheid belangrijk.
Het woord ‘anthurium’ verwijst dus niet naar één specifieke plant. De klassieke flamingobloem is slechts één van de vele verschijningsvormen binnen het geslacht.
Kleuren en bloemvormen van anthuriums
De bekendste anthuriums hebben opvallend gekleurde schutbladeren. Rood is de klassieke kleur, maar er bestaan ook cultivars met:
- wit;
- roze;
- oranje;
- groen;
- donkerrood;
- bordeauxrode tinten;
- tweekleurige of verkleurende schutbladeren.
Ook de kolf kan verschillen in kleur. Bij veel cultivars is deze geelachtig, crème of groenachtig.
Niet iedere anthurium wordt echter om zijn kleurrijke schutblad gekweekt. Bij soorten zoals Anthurium crystallinum en Anthurium clarinervium zijn juist de bladeren en hun opvallende nerven het belangrijkste sierkenmerk.
De bloemvorm varieert eveneens. Bij de klassieke anthurium is het schutblad breed en hartvormig, terwijl andere soorten smallere, langwerpige of meer gebogen schutbladeren hebben.
Wanneer bloeit de anthurium?
Anthuriums kunnen onder goede omstandigheden gedurende een groot deel van het jaar nieuwe bloeiwijzen vormen. Bij kamerplanten zijn voldoende licht, warmte, luchtvochtigheid en een goede verzorging belangrijk voor een regelmatige bloei.
Een schutblad blijft bovendien veel langer decoratief dan een gewone zachte bloem. Daardoor kan een anthurium lange tijd kleur geven, ook wanneer er niet voortdurend nieuwe bloemen verschijnen.
De exacte bloeifrequentie verschilt per soort, cultivar en groeiomstandigheden. Een anthurium die te donker staat, zal bijvoorbeeld minder snel bloeien.
Waar groeit de anthurium?
Anthuriums komen van nature voor in tropische delen van Midden- en Zuid-Amerika. Ze groeien onder andere in vochtige bossen, waar ze kunnen voorkomen als bodemplant, epifyt of klimplant.
Als kamerplant hebben ze daarom behoefte aan omstandigheden die enigszins aansluiten bij hun tropische oorsprong:
- helder, indirect licht;
- warmte;
- voldoende luchtvochtigheid;
- een luchtig en goed doorlatend groeimedium;
- regelmatig water zonder langdurig natte wortels.
Directe felle middagzon kan het blad beschadigen. Te weinig licht kan daarentegen de groei en bloei verminderen.
Anthurium planten en verzorgen
Een anthurium groeit het beste in een luchtige potgrond waarin overtollig water gemakkelijk kan wegstromen. Een mengsel voor tropische planten, bijvoorbeeld met schors en perliet, sluit goed aan bij de luchtige wortelomgeving die veel soorten van nature gewend zijn.
Geef water wanneer de bovenste laag van het groeimedium begint op te drogen. Voorkom dat de pot langdurig in water staat, want te natte wortels kunnen tot wortelrot leiden.
Een lichte standplaats zonder felle directe zon is meestal geschikt. Een hogere luchtvochtigheid wordt door veel anthuriums gewaardeerd, vooral in een warme en droge woning.
Tijdens de actieve groei kan regelmatig, maar gematigd worden bemest. In de donkere winterperiode is minder water en bemesting meestal voldoende.
Verwijder uitgebloeide bloeiwijzen en vergeelde of beschadigde bladeren bij de basis. Een uitgebreide snoei is bij de meeste anthuriums niet nodig.
Anthuriums bevatten stoffen die bij het eten schadelijk kunnen zijn. Houd de planten daarom uit de buurt van kinderen en huisdieren die aan bladeren of stengels kunnen knabbelen.
Anthurium in pot en interieur
De anthurium is vooral populair als kamerplant. De compacte groei en opvallende schutbladeren maken haar geschikt voor een lichte woonkamer, kantoorruimte, serre of andere warme plek.
Kleinere cultivars passen gemakkelijk op een vensterbank of plantentafel. Bladanthuriums kunnen juist veel ruimte innemen wanneer ze volwassen worden.
Een anthurium komt goed tot haar recht als solitair. Door de sterke vormen en glanzende bladeren is het vaak niet nodig om de plant met veel andere planten te combineren.
In een serre of warme kas kunnen sommige soorten aanzienlijk groter worden dan de compacte kamerplanten die in tuincentra worden verkocht.
Anthurium als snijbloem
De anthurium is een zeer geschikte snijbloem. De stevige steel en het duurzame schutblad zorgen ervoor dat de bloem lang decoratief kan blijven.
Anthuriums worden veel gebruikt in moderne boeketten en bloemstukken, waar hun strakke vorm een sterk grafisch accent vormt. Ze kunnen zowel alleen als in combinatie met andere tropische of juist luchtige bloemen worden gebruikt.
Voor een langere houdbaarheid is schoon water belangrijk. Snijd de steel opnieuw aan voordat de bloem in een schone vaas wordt gezet en houd het water vrij van bladresten.
De houdbaarheid verschilt per soort, cultivar en omstandigheden. Het is daarom beter om geen vaste levensduur voor iedere anthurium aan te houden.
Interessante feiten over anthuriums
- Het botanische geslacht heet Anthurium en behoort tot de Araceae.
- Anthuriums komen van nature voor in tropische delen van Midden- en Zuid-Amerika.
- Veel soorten groeien als epifyt, maar er bestaan ook terrestrische en klimmende soorten.
- Het opvallend gekleurde deel van de klassieke anthurium is een schutblad, geen bloemblad.
- De echte bloemen zijn zeer klein en staan dicht opeen op de kolf.
- Het geslacht kent een enorme variatie in bladvorm en plantbouw.
- Anthurium andraeanum is een belangrijke sieranthurium voor de bloemenhandel.
- Anthurium crystallinum en Anthurium clarinervium worden vooral gewaardeerd om hun decoratieve bladeren.
- De bekende rode flamingobloem is slechts één verschijningsvorm binnen een zeer groot plantengeslacht.
- Anthuriums zijn tropische planten en zijn in Nederland meestal geschikt als kamer-, serre- of kasplant.
- Zowel de planten als de snijbloemen worden veel gebruikt in modern interieur en bloemwerk.
- De plantendelen zijn niet geschikt voor consumptie.
Anthurium: een plant met twee gezichten
De anthurium is zowel een opvallende bloeiende plant als een interessante bladplant. De klassieke flamingobloem valt op door haar glanzende schutblad en karakteristieke kolf, terwijl andere soorten juist schitteren met grote, getekende bladeren. Dankzij die enorme variatie is het geslacht Anthurium veel veelzijdiger dan de bekende rode kamerplant doet vermoeden.
Benieuwd waar deze bloem voor staat? Lees meer over de betekenis van de anthurium.